Granice to nie mur. To informacja: co jest dla mnie OK, a co nie. Najczęściej trudność nie leży w „asertywności”, tylko w lęku przed konfliktem i potrzebie bycia akceptowanym.

Jeśli masz poczucie, że ciągle ustępujesz, a potem rośnie w Tobie złość albo zmęczenie — to często sygnał, że Twoje granice są przekraczane.

Dobra wiadomość: granic można się uczyć. Krok po kroku, bez robienia z siebie „twardziela”.

Zobacz też: Relacje i bliskość Niskie poczucie własnej wartości Oferta Kontakt

Czym są granice w relacjach

Granice to zasady i sygnały, które pomagają chronić Twoje potrzeby, czas, energię i poczucie bezpieczeństwa.

To też sposób na budowanie bliskości — bo jasność zwykle zmniejsza napięcie.

  • granice czasowe (ile mogę dać),
  • granice emocjonalne (za co nie biorę odpowiedzialności),
  • granice fizyczne (dotyk, przestrzeń),
  • granice finansowe (pożyczki, wydatki),
  • granice komunikacyjne (ton, sposób rozmowy).

Dlaczego pojawia się poczucie winy

Poczucie winy często wynika z przekonań typu: „jeśli odmówię, zranię”, „muszę być miły”, „konflikt oznacza odrzucenie”.

W ACT pracujemy nad tym, by zauważać te myśli, ale nie traktować ich jak rozkazu.

Jak stawiać granice: prosty schemat (3 kroki)

To nie musi być długi monolog. Wystarczy krótko i konkretnie:

  • 1) Nazwij fakt: „Widzę, że prosisz mnie o…”
  • 2) Nazwij granicę: „Nie mogę / nie chcę tego zrobić.”
  • 3) Daj alternatywę (opcjonalnie): „Mogę za to…”

Przykładowe komunikaty

Kilka gotowców do użycia (dopasuj do siebie):

  • „Nie, dziś nie dam rady.”
  • „Potrzebuję czasu, wrócę z odpowiedzią jutro.”
  • „Nie odpowiadam na wiadomości po 20:00.”
  • „Chcę o tym porozmawiać, ale bez podnoszenia głosu.”
  • „Rozumiem, że to dla Ciebie ważne, ale ja wybieram inaczej.”

Kiedy warto porozmawiać z psychologiem

Jeśli granice kończą się u Ciebie zawsze lękiem, zamrożeniem, nadmiernym tłumaczeniem albo relacje są źródłem stałego napięcia — konsultacja psychologiczna może pomóc zbudować spokojniejszą pewność siebie i praktyczne strategie rozmowy.

FAQ – granice w relacjach

Czy stawianie granic to egoizm?
Nie. Granice chronią relację przed narastającą frustracją. Egoizmem bywa raczej oczekiwanie, że druga osoba zawsze dostosuje się do Ciebie.
 
Co, jeśli druga osoba się obraża?
To częsta reakcja, zwłaszcza gdy wcześniej granic nie było. Możesz pozostać spokojny i konsekwentny: „Rozumiem, że Ci się to nie podoba. Ja zostaję przy swoim.”
 
Jak przestać się tłumaczyć?
Zacznij od krótkich zdań. Im więcej tłumaczeń, tym łatwiej wciągnąć Cię w negocjacje. Czasem wystarczy: „Nie mogę.”
 
Czy muszę być „asertywny” od razu?
Nie. Uczysz się tego jak mięśnia: najpierw w prostych sytuacjach, potem w trudniejszych.
 

Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej konsultacji medycznej ani psychologicznej.

 

mgr Natalia Kostusiak – psycholog
mgr Natalia Kostusiak • Psycholog
Autorka artykułów psychoedukacyjnych popularyzujących wiedzę o zdrowiu psychicznym.